| Göz
Kuruluğu
Kuru
göz, gözyaşının yetersizliği durumudur. Göz
çevresindeki gözyaşı bezleri tarafından
salgılanan, ve göz kapaklarının kırpılması ile
göz yüzeyine yayılan gözyaşı, yine gözkırpma ile
gözkapaklarındaki küçük kanalcıklar (punktumlar)
ve daha sonra nasolakrimal kanal yardımıyla
burun içine yönlenerek gözü terkeder.
Gözyaşı tabakası, hemen göz üzerine yayılan bir
mukus tabaka, ortada sulu (aköz) tabaka, ve en
dışta yağlı (lipid) tabakalardan oluşur. Bu üç
tabakadan herhangi birinin eksikliği veya
bozukluğu, kuru göz şikayet ve bulgularının
ortaya çıkmasına neden olur.
Kuru Göz hastalarının şikayetleri nelerdir?
Kuru göz hastaları gözlerde kuruluk hissi,
yanma, batma, yabancı cisim hissi, kızarıklık,
rüzgar veya sigara dumanından rahatsızlık, göz
çevresinde mukus iplikçiklerin oluşması, ve/veya
kontakt lens kullanmakta zorluk şikayetleri ile
doktora başvururlar. Bu hastalar, zaman zaman
kuruluğa bağlı irritasyon ile paradoksik
sulanmadan da şikayet edebilir.
Kuru Göz nedenleri nelerdir?
Gözyaşı salgısı, erkek ve kadınlarda, ilerleyen
yaşla birlikte azalır. Ancak, kuru göz,
özellikle menapoz sonrası kadınlarda sık
görülür. Bunun dışında, idrar söktürücü,
tansiyon düşürücü, anti-allerjik, anti-depresan
ilaçlar, uyku ilaçları ve alkol göz kuruluğuna
neden olabilir.
Ciddi kuru göz, ağız kuruluğu ile birlikte giden
Sjögren Sendromu ile birlikte olabilir. Bu
durumda, hastalarda, sıklıkla eklem romatizması
olmak üzere, tüm vücut sistemlerini tutan bir
immün disfonksiyon veya bağ dokusu hastalığı
mevcuttur. Sjögren sendromu, genellikle 50 yaş
civarında kadınlarda görülür.
Yukarıdakilerin dışında kimyasal yanıklar,
cerrahiler ve burada detaylandırılmayacak başka
birtakım hastalıklarda da kuru göz görülebilir.
Kuru Göz tanısı nasıl konulur?
Göz doktoru tarafından yapılan basit bir göz
muayenesi ile kuru göz tanısı kolayca
konulabilir. Hastanın öyküsü de tanıya çok
yardımcıdır. Bunun dışında, gözyaşının özel
boyalarla boyanması veya 'gözyaşı şeritleri' ile
gözyaşı miktarının tayini de tanıda
kullanılabilecek basit testlerdir.
Kuru Göz nasıl tedavi edilir?
Gözü nemli tutabilmek için, gözyaşının yerini
tutan birçok yapay gözyaşı damlası ve jeli
bulunmaktadır. Yapay gözyaşını günde 4-5 kereden
daha sık kullanma ihtiyacını hisseden hastalar
için koruyucu madde içermeyen, tek kullanımlık
yapay gözyaşı preparatları da bulunmaktadır. Bu
tek kullanımlık damla ve jeller, hastalar
tarafından,
Gün boyu, arzu edildikleri sıklıkta
kullanılabilmektedirler.
Kuru gözde diğer bir yaklaşım, mevcut gözyaşının
korunmasıdır. Gözlük kenarları kapatılabilir
veya yüzücü gözlükleri kullanılabilir. Kuru göz
hastaları özellikle geceleri uyudukları odanın
nemlendirici cihazlarla nemlendirilmesinden de
fayda görürler. Yine mevcut gözyaşını korumak
amacıyla, gözyaşını gözden uzaklaştıran küçük
kanalcıklar, göz doktoru tarafından, basit bir
işlemle, geçici veya kalıcı olarak
kapatılabilir.
Yukarıdakilerin dışında gözyaşı yapımını
arttıran birtakım ilaçlar da mevcuttur. Ancak,
aynı zamanda salya yapımını da arttıran ve
terleme, bulantı, kalp çarpıntısı gibi yan
etkileri olabilen bu ilaçlar ancak doktor
denetimi altında kullanılabilirler.
Esasen bir immün düzenleyici ilaç olan
Siklosporin, son zamanlarda kuru göz tedavisinde
uygulanan en yeni ilaçlardan biridir.
Suspansiyon formunda göze damlatılabilen bu
ilacın, majör gözyaşı bezinin inflamasyonunu
azaltarak gözyaşı yapımını artttırdığı
bildirilmektedir.
Kuru gözde, başta androjenler ve immün
modülatörler olmak üzere yeni tedavi yöntemleri
üzerinde çalışmalar devam etmektedir.
|